07 kwietnia 2017, 12:54
Jak zakwestionować testament

na podstawie przesłanki braku zdolności kierowania własnym postępowaniem?

Jeżeli w momencie sporządzania testamentu, dana osoba nie posiadała zdolności umysłowych pozwalających jej na pełne zrozumienie znaczenia swojego postępowania, to testament można będzie podważyć na podstawie przesłanki braku „zdolności testowania”.

Co do zasady, domniemywa się istnienie zdolności testowania, chyba że przywołano dowody poddające jej istnienie w wątpliwość. W takim przypadku ciężar dowodu przeniesiony zostaje na osobę przywołującą testament – to ona musi teraz udowodnić, że testamentodawca rzeczywiście posiadał zdolność testowania. Choć poddanie zdolności testowania w wątpliwość wydaje się proste, najnowsze orzecznictwo pokazuje jak trudne może być jej skuteczne zakwestionowanie. Naturalnym jest, że gromadzenie dowodów na brak zdolności nie jest rzeczą prostą. Wymaga bowiem oceny zdolności umysłowych testamentodawcy w określonym momencie w przeszłości, często na wiele lat przed śmiercią.

Co oznacza „zdolność testowania”? Do jej badania stosowany jest tzw. test Banks v Goodfellow. Żeby uznać, że testamentodawca posiadał zdolność testowania, w momencie sporządzania testamentu musi on:

  • rozumieć charakter swoich czynów, tj. wiedzieć co w tym momencie robi i jakie będą tego skutki;
  • znać składniki mienia, którym dysponuje, tj. testamentodawca musi wiedzieć co posiada, chociaż nie musi to dotyczyć najdrobniejszych związanych z majątkiem szczegółów; oraz
  • rozumieć i mieć świadomość wartości roszczeń, które powinien zaspokoić, tj. testamentodawca musi rozumieć kogo może chcieć obdarować oraz jakie roszczenia te oraz inne osoby mogą mieć na skutek jego działań w stosunku do majątku spadkowego.

Monika Byrska specjalizuje się w spornym prawie spadkowym (podważanie testamentów, pozwy o większą część spadku, pozwy o ustanowienie zarządcy masy spadkowej lub pozwy o usunięcie wykonawcy testamentu, pozwy o odszkodowanie za straty poniesione na skutek zaniedbań wykonawcy testamentu). Posiada też doświadczenie i zajmuje się następującymi sprawami: spory o prawo własności lub część nieruchomości, spory dotyczące ważności lub wykonania zawartych umów gospodarczych i kontraktów, pozwy o odzyskanie długu, spory pomiędzy pracodawcą i pracownikiem, spory o błędy i zaniedbania w sztuce budowlanej, spory o błędy i zaniedbania w sztuce księgowej, spory o błędy i zaniedbania w sztuce prawnej.

Ponadto, testamentodawca nie może cierpieć na zaburzenia psychiczne, które mogłyby upośledzać jego zdolność lub powodować, że dokonałby dyspozycji majątkowych w taki sposób, w jaki nie zrobiłby tego będąc przy zdrowych zmysłach.

Należy pamiętać, że sąd zajmuje się zdolnością testamentodawcy do kierowania własnym postępowaniem jedynie na moment sporządzenia testamentu. Zawsze uzyskuje się na tę okoliczność dowód z opinii biegłego. Choć dowód ten ma kluczowe znaczenie, podlega on ograniczeniom chociażby z tego powodu, że biegły nie widzi i nie dokonuje bezpośredniej oceny stanu umysłowego testamentodawcy w momencie sporządzenia testamentu. Przygotowuje on swoją opinię na podstawie badania dokumentacji medycznej oraz oświadczeń dotyczących stanu zdrowia i zachowania testamentodawcy w momencie podlegającym ocenie. Nie zawsze można uzyskać w ten sposób jasne wnioski. To dlatego niezwykle ważne są także dowody, których źródłem są znajomi, członkowie rodziny, świadkowie sporządzenia testamentu oraz osoba spisująca testament, która spotkała się z testamentodawcą w momencie podlegającym ocenie.

Problematyczną kwestią są choroby degeneracyjne, np. Alzheimer, ponieważ mogą mieć większy wpływ jednego dnia, a łagodnieć innego. W takich przypadkach największe znaczenie mają zeznania świadków oraz osób spisujących testament, a także to jak wiarygodni, prawdomówni i szczerzy się wydają.

Kwestionowanie testamentu na podstawie przesłanki braku zdolności testowania wiąże się z wieloma skomplikowanymi zagadnieniami prawnymi. Jeżeli zatem rozważają Państwo podjęcie tego rodzaju działań, dobrym rozwiązaniem jest zasięgnięcie profesjonalnej porady prawnej na jak najwcześniejszym etapie.

 ***

Jesteśmy kancelarią adwokacką specjalizującą się w wielu dziedzinach prawa. Nasi eksperci posiadają wiedzę i doświadczenie, pozwalające zapewnić naszym klientom obsługę na najwyższym poziome, o czym świadczy znak jakości Lexcel przyznany przez The Law Society oraz złota nagroda Investor in People.

Dwie nasze prawniczki z zakresu prawa Anglii i Walii, Monika Byrska i Alexandra Knipe, biegle mówią po polsku. Jeśli mają Państwo jakiś problem natury prawnej, o którym chcą Państwo porozmawiać w ojczystym języku, służymy Państwu pomocą.

Monika Byrska 

monika.byrska@anthonygold.co.uk

Zadzwoń!
020 7940 4000

Wychodząc naprzeciw oczekiwaniom swoich klientom, proponujemy także spotkania w naszych biurach w trzech dogodnych lokalizacjach w Londynie: London Bridge, Streatham oraz Elephant & Castle.

www.anthonygold.co.uk

Przeczytaj też

Udostępnij

About Author

admin

komentarze (0)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *